Niepowtarzalne doznania wizualne, świetlne refleksy i blask. Te i wiele innych walorów estetycznych, diamenty zawdzięczają pracy specjalisty nadającego kamieniom ich ostateczny kształt.
O jakości szlifu brylantowego, decydują kształt, proporcje oraz wykończenie. Mianem brylantów określa się diamenty okrągłe o szlifie brylantowym. Inne formy, nazywane kształtami fantazyjnymi, to owal, markiza, łezka, serce, szlif szmaragdowy, bagieta i szlif ósemkowy.
Oceniając proporcje szlifu brylantowego eksperci biorą pod uwagę: średnicę i grubość rondysty (linii oddzielającej część górną od części dolnej kamienia), wymiary tafli, wysokość całkowitą oraz wysokość korony (części górnej diamentu) i pawilonu (jego części dolnej), a także wielkość koletu (punktowy, w formie fasety lub utłuczony).
Poprawność wykonania szlifu jest uzależniona od precyzji ukształtowania szlifu i rozmieszczenia faset (symetrii) oraz polerowania faset. Łączna ocena diamentu pod kątem tych parametrów dokonywana jest na czterostopniowej skali, pozwalającej określić poprawność wykonania szlifu (ang. finish).